ЖАЛГЫЗ

3-БӨЛҮМ
Арадан беш жыл өтүп кетти. Миразим сегизинчи класска окуп калган. Анын бой жеткени Ашырбүгө түйшүк эле болду белем, эртели-кеч балдардын ышкырыгы тынчын алат. Жини келгени менен Миразимдин эч жакка чыкпаганын ойлоп, өзүн-өзү сооротот. Кийинки кездери ал кызга ызырынып, жаман сөз айтпай да калган. Камчы бешке чыгып, андан кийин бир кыз төрөп алган. Эки балалуу болушту, бирок дале никесиз жашап жүрө беришти. Бир күнү эшиктен кирген Мамбет:
- Ушу кыздын азабын тартаар бекенсиң, бузулуп бүттү. Бир күнү тууп кетет бул, эркектерди ээрчиткенин кара жашабай жатып, - деди.
- Эмне болуптур, өзү татынакай, сулуу болсо балдар келе берет да, Мира андай кыз эмес, аларды карап да койбойт, - деди кенебеген Ашырбү.
- Сулуу-сулуу деп койот, аныңдын эмдигиче эмне болгонун билет белең, мектептен эле баарын бүтүрөт да, - деп жыландын башын чыгара сүйлөгөндө Ашырбү ага жини келе карады:
- Сени ошол кызга киришпе дегеним качан, аны менен ишиң да болбосун, сен өз балдарыңды, мына бул кызыңды тарбиялап ал!
- Болуптур, койдумчу деги, бир үйдө жашап жатып дагы эч тиешем болбосо, анда унчукпайм, - деп күңкүлдөй Мамбет отуруп калды. Экөө дулдуюп отурганда Миразим келип, өз бөлмөсүнө кирип кетти. Эч кимиси үндөгөн жок. Күндөгүдөй эле тиричилик өз өкүмүн жүргүзүп, өтө берди. Миразимге онунчу класстын балдары, өзүнүн классташтары кат жаза берет. Бирок эч кимисине көңүлү жок, бир гана тогузда окуган Азимбек деген бала зымпыйып жүрөт, кыз алдыртан аны өзү жактырат, бирок сыр билгизбейт. Бирге окуган Сейил экөө сырдаш, бирок ал курбусуна жигиттердин баары кат жазып, уйгактай жабышканына ичи тарып, көрө алчу эмес. Миразим бала кезден бетке чабаар, ички сырын ачык айткан кыз. Ошондуктан ага көбү даай албайт. Ашырбү канча ирет көз салып, күнү-түнү күдүктөндү, бирок эч бир шек-шыбырын биле албады. Миразимдин жүрүм-туруму кынтыксыз, сабагын тырышып окуйт, кир-когун өзү жууп, боюна чаң жугузбайт, качан көрсөң тыкан, таза. Ашырбүнүн колуна кол, бутуна бут болуп, балдарына камкор мамиле кылат. Мамбет кайрадан иче баштаган эле, эси-дарты көз алдында суйсала өсүп келе жаткан Миразимде. Арам оюнда аны коркутуп, аял кылып алгысы келет, бирок ал ою ишке ашпасын билет. Канткенде тал чыбыктай ийилген жаш кызды кучагына кысып, койнуна алып жатып, бир кумардан чыгуунун амалын таппай жүрдү. Антип-минткиче кыш келип, бир күнү Мамбет ооруп калды, ал жөн гана амалы эле. Ашырбү Миразимдин он сегизге чыкканча ала турган акчасын алып келгени почтага кетип, кечигип жатты. Камчы менен Асел ойноп отурган. Миразим сабактан келип, бөлмөсүнө кирип кетти. Мамбет акырын эшикке чыкты да, эки жакты карап кайра кирип, ашканадан бычакты алды. Ал кызды коркутуп, зордуктамак болгон. Акырын кыздын бөлмөсүнө башбакса, Миразим мектепке кийген кийимин алмаштырып жаткан экен. Болоор-болбос тирсийип турган эки алмасы ипичке боюна жарашып, аппак аруу денеси эркектин кумар ышкысын арттырып ийди. Шарт эшикти ачып, бычакты кезей, көздөрү ач карышкырдыкындай кызарып кирип келген Мамбетти көргөндө Миразим бакырып ийди:
- Сизге эмне болгон, чыгыңыз дейм эшикке!
- Болду, оозуңду жап, үнүң чыкса өлтүрүп салам! - деп кызга жакындап келе жатты. Түрүнө караганда эч нерседен кайра тартчудай эмес. Кыз кайратына келе: "Ушуга кордолуп калганча өлгөнүм артык", - деп өзүн тобокелге сала:
- Өлтүр, сендей акмактын колунан кордолгуча өлсө өлөйүн! - деп кайра өзүн көздөй басты. Ошондо Мамбеттин деми кайта түштү, ал кызды ыйлап жалдырап туруп берет деп ойлогон:
- Өлөсүңбү, анда мына сага! - деп кызды качырып киргенде сырткы эшик ачылып, бирөө келе жаткандай болду. Мамбет шарт чыга калып, бычакты үстөлгө коюп, төшөгүнө уктамыш болуп жатып калды. Жүрөгү көкүрөгүн тээп түрсүлдөй каккан Миразим отура калып, ыйлап ийди, үнүн чыгарбай ичтен букурап-боздоп жатты. Анан кийинип алып, мелтейе сабак даярдоочу үстөлгө шалак отуруп калды. Эчтекеден капары жок Ашырбү сырттан кирип, Мамбеттин жанына келди:
- Дары алып келдим, ичип алчы.
- Кандай дары? - Өлүмүш боло үн катты анысы.
- Тумоонуку да, мен малды карайын, Мира келди беле? - дегенине үнсүз баш ийкеп жооп кылды Мамбет. - Ээ Мира, акчаңды алдым, эми сен чоңойгон сайын азая берет экен, мындан аркысын экзамениңе чейин албай чогулта берели ээ?
- ? ..
- Мира, угуп жатасыңбы мени?
- Эмне болду, таеже? - Миразим ичкериден чыгып келип, таежесине тик карады, анын көздөрү жаштуу, анан бир башкача болуп көрүндү.
- Сага эмне болгон?
- Эчтеке, атамдарды эстеп ыйладым. - Муну уккан Мамбеттин жүрөгү ылдыйлай түштү, ал өзүнчө коркуп, ары карап жаткан. "Ушундай суукта шүмшүк кыздын кесиринен кууп чыкса кайда барам, эми эмне дээр экен? Өзүмдүн мококтугумдан болду, бычак деле албай кирип барып эле басып калсам болот эле го, мүмкүн ал алиге бузулуп калгандыр" , - деп ойлоду.
- Эстегенде эмне, садага, эми алар бейиште жүрсүн, кыйналбасын десең көп ыйлаба, бүгүн бир тамак жасап, куран окуп койолу, макулбу?
- Макул, - деп Миразим эшикке чыгып кетти. Жанын жай алдырбаган коркунуч аны бийлеп алды: "Бир күнү болбосо бир күнү бул бир нерсенин үстүнөн чыгат, кандай кылсам экен, таежеме ачык айтсамбы? Ал түшүнбөсөчү, мага ишенбей кайра жек көрүп калсачы, анда кантем, балким ишенээр, экөөлөп элди чакырып, милиция менен кубалап чыгаарбыз. Ошондо бул кырсык тооруган адам кетээр беле, кайра өчөшүп кылбаганды кылабы, кудай ай, эми эмне кылам?", - деп короонун артына барып, өксүп-өксүп ыйлап жатты. Эшикке чыгып эле жоголуп кеткенинен улам Ашырбү артынан чыгып, эки жакты карады. "Бул бир балакетке учураган жокпу, балакет басып, боюна болуп калганынан улам ыйлагандыр, кайда кетип калды?" - деп тамды айланып барып, өксүп ыйлап жаткан Миразимди жонунан апчый тургузду.
- Эмне болду сага, сенде бир балээ бар, кокус алданып калган болбо, бас, үйгө кирип сүйлөшөлү.
- Таеже! - Миразим таежесин алая карады.
- Сен бирдеме болгон жоксуңбу дейм?
- Ал эмне, эмне болушум керек эле? - дагы да түшүнбөй карады кыз.
- Балдарга алданып калган жок белең дейм?!
- Таеже, мага ишенбейсиңби, мени ошондой деп ойлоого кантип дитиң барат, таеже? - Кыздын көздөрүнөн эрксиз жаштар мөлт-мөлт эте томолонуп кетти. - Бул дүйнөдө бир гана ишенээрим, жөлөнөөр жөлөгүм сенсиң го, ушу сени мага ишенимиң жок болсо мен неге жашап жүрөм? - деп колун булкуп алды да, жүгүрүп үйгө кирди. Кийим-кечесин чогултуп салыштырып да, ыйлап да жатты. "Эгер күйөөң ушинтти десем ишенмек эмес экен да, кайра өзүмдү күнөөлөмөк тура. Мунун ишенгени ушул болсо жашай берсин, мен үйдөн кетем, баарынан көңүлүм калды, жек көрөм баарын", - деп солкулдап чемоданды көтөрүп чыгып баратканда босогодон Ашырбү экөө беттеше түштү:
- Сен кайда?
- Кетем!
- Кайда барасың?
- Баш оогон жакка.
- Эсиң менен бол, Мира, бир тууганымдын арбагын мага каршы койбо! - деп Ашырбү анын колундагы чемоданды тартып алмак болду.
- Сага тигил гана керек, менин эмне керегим бар, менден шек санаган адамга ишенип, бул үйдө жүрө албайм! - деп Миразим чемоданды өзүнө тартты. Экөө ошентип тартышып жатканда Медеттин кыйыр тууганы Чолпонбай кирип келди. Ашырбү менен Миразим бири-бирин карап туруп калышты.
- Силерге эмне болду? - Ал экөөнү алмак-салмак карады.
- Эч нерсе, кириңиз, - деди Ашырбү жол бошото, Миразим чемоданын көтөрө кирип кетти.
- Мен сага келгемин, Ашырбү, Мира чоңойду, Медеттин бир аманаты бар эле, эми ошону кайтараар кез келди, - дегенде Мамбет кулагын түрө калды, ичте Миразим да угуп турган. - Медет өлөөрдөн азыраак мурун мага бир жылкы, бир уюн берген, ал өзүнүн өлөөрүн билиптир. Эгерде аялым күйөөгө тийип кетсе кызым кор болуп калат, Миразим чоңойгондо ошонун жок дегенде башын берсең болду, окуп калса кереги тийээр деди эле, бейиши болгур, - Чолпонбай жер карай бир азга отурду да: - Ошону эмне кылайын? - деди Ашырбүгө карап.
- Мен… мен билбейм, өзү билсинчи.
- Кереги жок, алып келбеңиз, бул үйдө пайдасы жок адам аны эмеле сатып, өз керегине жаратып койот. Ушунча каткан экенсиз, дагы бир жыл багып туруңуз, мен тогузду бүтсөм окууга тапшырам, - деп Миразим чыга келди. - Мен өзүм чече турган болсом ошондой, бул үйдө өзүмдү ашыкча сезип баратам, - дегенде Ашырбү аны карап калды, бирок кыз таежесин карабай туруп, мисирейе сүйлөй берди. - Таеже, адамдай адамга тийсең мен ыраазы болмокмун, ашка жүк, башка жүктү, аялы, бала-чакасы карабаган, тажагандан чыгарып салган немени киргизип алганыңа нааразымын!
- Мира!
- Болду, таеже, жетишет! - деп кайра ичке кирип кетти. Ашырбү жер карай ыңгайсыздана отуруп калды.
Бирок Чолпонбай катылуу акча жөнүндө айтпады, Медет жакшы тапкан бакыл адам эле, бир уй, бир жылкыдан башка дагы жыйырма миң сом бекиттирген болчу. "Айтпасам кайдан билет эле", - деп жүргөн, бирок акыркы убакта Медет түшүнө кайра-кайра кирип: "Менин аманатымды аткар, мен сага ишендим, кызыма бер, кызыма бер", - деп кайталаганынан улам келген болчу. Бул саам акча жөнүндө ооз ачпады.
- Кой анда, Мира, мени менен жүрчү үйгө, - деди Чолпонбай.
- Бара бериңиз, артыңыздан барып калам.
- Макул, - деп Чолпонбай эшикке чыкты, анын артынан көп узабай кыз жөнөдү. Ашырбү үнсүз бозоруп отуруп калды. "Эмне деди, ашка жүк, башка жүк дедиби, бу кыз мени өлтүргөнү жүрөбү? Жок, ырас айтат, бала болсо дагы баарына акылы жетет. Ушунча жылдан бери мындан эки балалуу болдум, эмдигиче күбөлүгү жок, же никебиз жок. Мира бала болсо дагы туура айтты", - деп дел болуп отурганда Мамбет:
- Ушуну багам деп жаштыгыңды өткөрдүң, мунуңдун кылганын көрдүңбү, эки жылдан кийин бул сени кууп чыгат, - деди башын көтөрө.
- Дагы, дагы эмне айткың келип турат, ал туптуура айтты. Эр болуп эмне кылдың, бир кардыңды тойгузуп бекер аш, даяр төшөктө бекер аял менен жаткандан башка эмне иш жасадың, сен биз үчүн кимсиң?! - деди Ашырбү калтырай чыккан ызалуу үнү менен. - А ушул кезге чейин айтканымды аткардыңбы, бир түнөп кетчү аялдаймын сен үчүн?! Ушундай сөздү угуп да кантип уялбай угуп да кантип уялбай жатасың, билбейм!
- Ачууланбачы эми.
- Ачууланганым жок, тырмактай кыз алдында өз күнөөмдү жууй албасмын. Сен мени кол жоолуктай пайдаландың, балдарды никесиз төрөп өстүрүп жатам, сен ойлондуңбу? Кардыңдын тойгонуна курсант болуп жашап келе жатасың, кет дегенде ит да кетет, сен итче да жоксуң, уят, намысы жок, эптеп эркек аты бар бир макулуксуң!
- Койчу эми, сага ошол нике эле керекпи, бүгүн жанагы жетим козуну союп, нике кыйдыралы анда. - Мамбет мылжыя кытмыр күлдү.
- Эмне, сенин анда кандай акың бар, андай болсо башка таап кел!
- Үч-төрт жылдан бери менин дагы эмгегим өттү, багып жатам.
- Жаныңдан акча чыгарып, чөп сатып алдыңбы? - деп экөө айтышып жатты.
Бул учурда Миразим Чолпонбайдын үйүндө отурду. Аялы Чачыкей абдан жакшы аял эле, Миразимди мээримдүү карап:
- Келе гой, садага, окууларың жакшыбы? - деп сурады.
- Жакшы, чоң апа, окуп жатам.
- Кызым, - деди Чолпонбай, - сени көрүп-билип эле турабыз, өз бир тууганы деп, талашкан да жокпуз, таежеңден талашышка болбойт, кантсе да бир тууганы эмеспи апаңдын. Эми сен бир жылдан кийин окууга барам десең акчалай таап берем, азыр кийим-кечеге керектүү акча берейин.
- Кереги жок, сизде тура берсин.
- Өзүң бил, кокус турмушка чыксаң септи биз дайындап, өз колубуз менен алып барабыз, ушуну сага айтып коюум керек.
- Рахмат сиздерге.
- Таежеңдин күйөөсү сага жаман караса керек?
- Жок, баары жакшы, болгону өзүм жаман көрөм.
- Мейли анда, айтчуумду айттым, - деп аялына карады эле ал ички үйүнө кирип, акча алып чыкты. - Бул эки жүз сомду керегиңе жарата бер, кызым, мектепке керек болот, - деп колуна салды. - Жок дебе, мектепке көп акча керек, биздин балдар акча сурап эле жатышат го?
- Рахмат.
- Эчтеке эмес, бул менин аманатка кыянат кылбайын дегеним, адамдык, туугандык парзым, - деди Чолпонбай. Чачыкей дасторкон жайды, бир аздан кийин майы былкылдаган семиз эт менен бешбармак келди. - Мамбет, менин оюмча, өтө начар адам, таежең ага кайдан кабылды десең, бизде ага татыктуу бир киши бар эле, ошого алып берели деп жүргөнбүз…
- Өзү билет, - деди дале бир калыбынан өзгөрбөгөн Миразим.
- Туура, сен баласың, сенин бетке чаап ачык айтканың да аларга жакпайт чыгаар, өз болбогон соң аларга андай дебей жүр, кызым.
- Макул.
- Болду эми, тамакты ичели, бала да…
- Мындай акыл айта турган бирөө болбоду, бул өмүргө эмнеге келгенимди да билбейм, азап чегип көз жаш төгүү үчүнбү, же жалаң арман менен ыза-кордук үчүнбү, өзүм да билбейм. Ошол үйгө баргым да келбей калды…
- Капаланба, кагылайын, кудай багыңды ачып койсо көргөн азап-тозогуң бир күнчөлүк болбой унутулат да калат, - деп Чачыкей кыздын чачынан сылап, чекесинен өптү. - Сен көздүү мончоксуң, сендей кыздар жолдо калбайт, кейибе.
- Анда мен барайын.
- Отур, ботом, тамакты да жакшы жебедиң.
- Жедим, сабак окушум керек, жакында чейрек чыгат.
- Бара гой анда, келип турсаң, садага.
- Келип турам, - деп араң жылмайган кыз эшикке чыкты.
Ал келгенде Мамбет менен Ашырбү дагы эле айтышып жатыптыр, кирип бара албай каалганын түбүндө туруп калды.
- Ошонуңдун таза экенин дагы кудай билет, балдар ышкырып эшиктен кетпес болду. Сен кыз тарбиялай албайсың, жакшы аял болсоң өзүңө каршы турмак эмес. Ушунча жылдан бери багып келе жатасың, мээнетиңе түкүрүп дагы койбойт, сени сыйласа ошентет беле? Атасынан калган мал дейсиң, башка бирөө деле убайын көрүп жүргөн турбайбы, он жылдан бери уйу он торпок, жылкысы жок дегенде беш кулун тууду да, көрдүңбү сенден эмнени жашырган? - деп Мамбет Ашырбүнү кайрап жатты.
- Сенин ишиң болбосун, менин дагы ишим жок, ушул заманда сенден эмне өнмөк, өзүңдү багалбай, кара кекиртегиң үчүн ушул жерде жүрөсүң.
- Кара курсагым үчүн эмес, сени менен балдарым үчүн жүрөм.
- Ыкы, балдарым дейсиң, балдар үчүн бир чымчым талкан алып келдиңби? Бир туугандарың өлгөн итче да кабар алган жок го, болбосо бир келмек, кадырыңды кетирип, карандай башыңды калкалаганыңды дагы бир көргүсү жок, - деп Ашырбү кыйкыра баштады.
Миразим үйгө киргиси келбеди, "Байкуш таежем, ушунча дагы кем таалай болосуңбу, ушуну өзүң илээштирип алгансың да, эркек десе көзүңдөн учкан экен", - деп ойлуу эшикте жүрүп, үшүп кеткенде аргасыз үйгө кирди. Эшик ачылганда тигилер унчукпай калышты. Дал ошол түнү Мамбет өзүнүн арам оюн кантип ишке ашырууну таң атканча ойлоп чыкты. Кандай кылса дагы эч жыйынтык чыкпасына көзү жетип турду. "Кокус Ашырбүнү өлтүрүп койсомчу, анан тигинисин жайлап коюп, качып кетпей жан жокпу. Азыркы убакта мени кайсы тууганы издете коймок эле, издетиш үчүн акча төлөш керек, буларга кимдин ичи ачышат", - деген ойго токтолду, беш жашар баласы менен үч жашар кызын ойлогон да жок. Бир гана дегдегени жаш кызды кучагына кысып, ит кумарын кандыруу болуп турду. Таң аткандан кеч киргенче ойлогону ошол. Кечки тамакты ичип жатканда Миразимди сырттан бирөө чакырып калды, ал классташ кызы Элмира болчу. Китеп алып келиптир, экөө бир аз сүйлөшүп, сыртта туруп калышты. Миразим чыгып кетээри менен Ашырбүнү мыскылдай караган Мамбет:
- Ийи, эми эмне дейсиң, урматтуу жээниңдин таза экенине көзүң жеттиби, ушундай күүгүмдө ал жөн эле чыкты дейсиңби? - деп баягысын дагы баштады.
- Болду, ага тил тигизбе, баарын өзү чечет.
- Өзү чечет деп, аны канышадай көрөсүң го?
- Мира өз башына өзү ээ, аны өз жайына кой!
- Мындай кыздар айылдын бүт балдарын сугарганга жетишет.
- Оозуңа карап сүйлө, Мира андай эмес!
- Ох-хо, көрүнгөндөн калган жээниңди акактай таза деп жатасыңбы, керек болсо аның мага көзүн сүзүп жүрөт!
- Ка-алп, акмаксың сен! - деп Ашырбү тура калып, Мамбетти жакадан алаарда ал түртүп ийди эле, Ашырбү чалкасынан кетти, башы дубалга тийип, эси ооп калды. Эки баласы бакырып ийди, Мамбет аттап-буттап эшикке чыгып, Миразимдин бир кыз менен турганын көрдү.
- Эжең ооруп жатат, үйгө кирчи, - деди эле Элмира кошо кирди. Мамбет Миразимдин жалгыз кирбегенине жини кайнап, алардын артынан басты. - Баары сенин азабыңдан болду, качан болсо караңгы кирээри менен эшикке чыгып кетесиң. Бузулган кыздын азабы бир үй-бүлөгө зыянын тийгизет да, - деп атайын классташынын көзүнчө айтканда таежесин өйдө кылып жаткан Миразим кайрыла калып, көздөрүнөн заарын чачырата:
- Эмне дедиң, качан мен эшикте жүрөм, кана айтчы сөзүңдү кайра, мен сага киммин, айта бер ачыгыңды! - деди эле Мамбет тайсалдай түштү.
- Болду, эжеңди кара, өлүп кала электе, - деп сыртка чыгып кетти.
- Таеже, сага эмне болду? - деп кыз Ашырбүнүн башын жөлөй, ал көзүн ачаары менен сурап жиберди. - Тиги аңгиң сенин башыңды жарган го?
- Миразим, эмне болду мага? - деп кыңылдады Ашырбү, чекеси томуя канталап чыгыптыр. Миразим менен Элмира экөөлөп аны төшөккө жаткырып, чекесине муздак суу басышты.
- Мен кете берейинчи, Мира, - деди Элмира көптөн кийин.
- Токтой турчу, ишенсең бул үйдөн өзүм да коркуп калдым, эптеп тогузунчуну бүтсөм кетет элем, - деди Миразим муңая. Ашырбү көптө барып эсине келди, Миразим Камчы менен Аселге чай берип, Элмира экөө сүйлөшүп отурган.
- Мира, жездең кайда кеткен?
- Ошону кулагыма угузбачы, таеже, көргүм да келбейт!
- Деги кайда кетти? Чакырчы.
- Өзү келет, таеже, мен Элмиранын үйүнө барып жатам, ошону үйдөн көргүм келбейт.
- Эмнеге?
- Билбей каласың да, таеже, кантип ошону жезде деп айтам, айтсаң өзүң, анын айткан сөздөрү эсимден кетпейт!
- Башкача оюң болуп жүрбөсүн?
- Кандай?
- Бар, барсаң бара бер, - деди терс бурула. Ал Мамбеттин: "мага көзүн сүзүп жүрөт", - деген сөзүн эстеп, кызгангандай болуп кетти. "Кантип эле ошентсин, тиги кыздын көзүнчө унчукпайын, эртең эле жайылып кетет, өзүнчө сүйлөшөм" , - деп ойлонуп жатып калды. Кыздар кеткенден кийин Мамбет үйгө кирди:
- Тигиниң дагы кеттиби?
- Сүйлөбөчү.
- Аа-а байкуш десе, маңыроосуң да, менден башка болгондо аны менен жатып алмак, сени сыйлап гана жүрөм, аныңдын бузулганы көзүнөн эле көрүнүп турбайбы? - деп кайра баштаганда Ашырбү ызасына чыдабай бакырып жиберди:
- Сен менин шорума гана жолуккан экенсиң, адам эмессиң сен, уят деген таптакыр жок акмаксың, кызыңдай немеге мынча асылып калдың, кет десе укпайсың, деги мени өлтүрүп салчы, тажадым сенден!
- Сен өз ажалыңдан эле өл, сени өлтүрөм деп түрмөгө түшкүдөй алым жок, - деп төргө жантыгынан жатып алды. Ашырбү аны жаман көзү менен бир карады да, ушуга корогон кайран сөз дегендей үшкүрүнө унчукпай калды. "Бир жолу да балдарын бооруна тартып, жүзүнөн өөп койбогон, кызы төрөлгөндө дагы кубанып койбоду. Бирин алдына алып отурбайт, Камчы да ага кайдыгер адамдай жакындабайт. Демек, бул акмактын башка ою болсо керек, балким бул өзү ага көз агытып жүргөн болсочу? Кичинесинен эле асылып, мага жаман көргөзгүсү келет. Кой, мунун мага жамандыктан башка жакшы ою жок экен", - деп эртеси эле сотко бермек болду. Ал күнү балдары менен жатып алды. Мамбеттин карды ачпы-токпу, ойлогусу келбеди.
Уландысы бар